
Chiến lược kinh doanh cho doanh nghiệp nhỏ và danh sách việc không làm
Một bản kế hoạch được mở ra giữa năm. Trong đó có cột mục tiêu, có cột việc cần làm, có tên người phụ trách. Không có chỗ nào ghi lại những việc đã được mang tới và đã không được nhận.
Chỗ đáng nhìn kỹ nằm ngay sau đó: đội ngũ đang làm vài việc không có tên trong bản kế hoạch ấy. Khi hỏi lại, không ai chỉ ra được thời điểm những việc đó được đồng ý.
Thứ tự ưu tiên và danh sách việc không làm là hai thứ khác nhau
Hai thứ này dễ bị nhập làm một. Thứ tự ưu tiên trả lời câu hỏi việc nào đi trước. Danh sách việc không làm trả lời một câu khác: việc nào không vào hàng đợi lần này.
Khi tài liệu chỉ có thứ tự, không việc nào bị loại ra — chúng lùi xuống dưới và vẫn ở trong hàng. Hàng đợi có xu hướng dài ra theo thời gian. Số giờ của đội ngũ thì không dài ra theo.
Điều đó chưa có nghĩa bản kế hoạch sai. Nó có nghĩa bản kế hoạch mới trả lời một trong hai câu hỏi.
Vì sao một danh sách chỉ ghi việc nên làm tự dài ra
Việc mới đến dưới dạng một lời đề nghị, không đến dưới dạng một lần xin thay thế. Mình thử thêm kênh này. Khách này đặt hàng lệch chuẩn một chút, nhận nhé. Ở quy mô một câu, lời nào cũng có lý.
Và trong tài liệu không có dòng nào mang quyền từ chối. Cửa chặn còn lại là trí nhớ và giờ của người chủ, ở đúng lúc lời đề nghị xuất hiện. Nên câu trả lời phụ thuộc vào trạng thái của người chủ hôm đó, chứ không phụ thuộc vào thứ gì đã được ghi trước.
Lúc doanh nghiệp còn nhỏ, mượn phán đoán của người chủ ở mỗi lời đề nghị là cách nhanh, và nó chạy được. Chuyện đáng nhìn là khi quy mô lớn lên mà cái cửa ấy chưa được trả lại cho tài liệu.
Cách lập danh sách việc không làm
Không bắt đầu từ việc tưởng tượng. Bắt đầu từ những việc đã thật sự được mang tới trong chín mươi ngày gần nhất — hai, ba người trong đội ghi ra theo trí nhớ, chưa cần đủ.
Mỗi dòng ba cột:
Tên việc — gọi đúng việc đã được đề nghị, không gọi bằng tên hạng mục.
Lý do chưa nhận lần này — một câu, viết bằng thứ quan sát được: ai sẽ phải làm thêm, khâu nào chưa có người.
Điều kiện để xét lại — thứ đếm được: một con số, một mốc thời gian, hoặc một việc khác xong trước.
Cột thứ ba đỡ cả danh sách. Một dòng ghi chưa làm mà không kèm điều kiện thì lần sau nó quay lại nguyên vẹn, và người chủ quyết lại từ đầu. Dạng viết được, lấy một tình huống minh hoạ: mở kênh bán thứ ba — chưa nhận lần này, vì kênh thứ hai đang dùng chung người với kênh thứ nhất — xét lại khi kênh thứ hai có người phụ trách riêng.
Giữ danh sách ngắn. Danh sách dài quá thì khó đọc hết vào lúc cần, mà lúc cần là lúc có người đang đứng chờ câu trả lời.
Danh sách này được mở ra ở đâu
Một tài liệu không được mở lại thì vẫn là một tài liệu. Có hai chỗ nó được mở ra, và cả hai đều gắn với một sự việc, không gắn với một buổi họp định kỳ.
Chỗ thứ nhất: khi một việc mới xin chen vào. Mở trước khi trả lời, để xem việc đó đã từng được xét chưa và loại vì lý do gì. Nếu lý do cũ còn đúng, câu trả lời có sẵn. Nếu lý do cũ hết đúng, đó là một dòng cần sửa.
Chỗ thứ hai: khi một điều kiện ở cột ba chạm mốc. Lúc đó dòng ấy được mang ra bàn — được mang ra để xét, chứ không tự lên.
Và có một phép đếm cho biết danh sách đang nằm trong hay nằm ngoài đường đi của quyết định: tháng vừa rồi doanh nghiệp nhận thêm bao nhiêu việc mới, và bao nhiêu trong số đó có một dòng đi kèm ở đây.
Một chỗ danh sách này không làm được
Nó không nói được việc nào đáng làm. Nó giữ lại lý do của một lần từ chối, để lần sau không phải quyết lại từ đầu — và chỉ làm được đến đó.
Nó cũng sai được theo chiều ngược lại. Điều kiện viết quá chặt thì thành một cái khoá: doanh nghiệp bỏ qua một việc đáng làm vì một mốc đặt ra từ nửa năm trước, lúc tình hình khác. Nên cột ba viết bằng điều kiện quan sát được, và ghi kèm ngày viết ra. Ngày viết là thứ cho biết dòng đó còn đọc được hay đã cũ.
Một phép đếm để tự soi
Lấy ba việc gần nhất doanh nghiệp đã nhận thêm. Với mỗi việc, trả lời đúng một câu: việc nào đã phải lùi lại để nhường chỗ cho nó?
Nếu không có việc nào lùi, thì việc mới đang được thêm vào, chưa phải được đổi vào. Phần giờ dành cho nó vẫn đang được lấy từ một chỗ nào đó — ở một chỗ chưa ai ghi tên.
Một chiến lược đọc được không phải là bản ghi những gì doanh nghiệp sẽ làm. Nó là bản ghi những gì doanh nghiệp đã đồng ý chưa làm, và với điều kiện nào thì mang ra xét lại.
Nếu anh/chị muốn nhìn một tuần vận hành của chính doanh nghiệp mình bằng số liệu thật, mời anh/chị xem bảng ghi bảy ngày dưới đây.
Bảng ghi bảy ngày cùng Mentor Lữ Đình Luân: https://ludinhluan.vn/kham-kenh-7-ngay
Lữ Đình Luân — cố vấn chiến lược và tái cấu trúc doanh nghiệp. Phương pháp lõi: Hệ Thống Tự Chạy, Chẩn Đoán Doanh Nghiệp.
